दत्तक्षेत्रे

परळी वैजनाथ, महाराष्ट्र

स्थान: बीड जिल्हा, मराठवाडा | संबंध: श्रीगुरूंचे गुप्त वास्तव्य (अ. १५)

कथा

उत्तरेची तीर्थयात्रा करून श्री नृसिंह सरस्वती दक्षिणेकडे आले, तेव्हा त्यांच्याभोवती अनेक शिष्य जमले होते. शिष्यांनी केवळ गुरूंभोवती न राहता तीर्थाटन करून अनुभवसंपन्न व्हावे, म्हणून श्रीगुरूंनी त्यांना काशी, प्रयाग, गया, रामेश्वर इत्यादी तीर्थांचे माहात्म्य सांगून यात्रेला पाठवले. "मी तुम्हाला श्रीशैलावर भेटेन" असे सांगून ते स्वतः परळी वैजनाथ येथे गुप्त राहिले. काही काळ एकांत साधना केल्यानंतर ते कृष्णातीरी भिलवडी-औदुंबरकडे गेले.

महत्त्व

• बारा ज्योतिर्लिंगांपैकी एक वैद्यनाथ, म्हणजे रोगनिवारक शिवक्षेत्र.
• गुरूंनी शिष्यांना स्वावलंबी करण्यासाठी दूर पाठवले, हा या कथेतील गुरुशिष्य संबंधाचा धडा आहे.
• श्रीगुरूंच्या गुप्त साधनेचे स्थान.

कथा व शिकवण

दर्शनीय स्थळे

• वैद्यनाथ ज्योतिर्लिंग मंदिर